|
12-09-2009, 22:06
| #1 (permalink) |
 Menüleri Kullanma Menüler, uygulamaların önemli araçlarına ve fonksiyonlarına kolayca erişimi sağlar. Uygun bir menü planlaması ve tasarımı programınızın işlevselliğini artırır. Menüler, bilinen üst seviye fonksiyon ve komutların programa eklenmesine izin vererek uygulamanın kolayca anlaşılmasını sağlar. Tasarımı iyi yapılmış bir menü, uygulamanın tüm işlevselliğini mantıksal bir düzen dâhilinde kullanıcıya sunmalıdır. Tersine kötü tasarlanmış menüye sahip bir program sadece zorunlu olunduğu zaman kullanılacak, bu da iyi bir uygulamada olmaması gereken bir özelliktir. İyi bir menü tasarımında, uygulamanın mantıksal akışı göz önünde bulundurulmalıdır. Menü öğeleri, ilişkili öğeler dikkate alınarak gruplandırılmalıdır. Menülere ulaşım için kısa yol tuşlarının bulunması programın kullanılabilirliğine önemli katkı sağlar. Tasarım Aşamasında Menü Oluşturmak Tasarım aşamasında ana menü (MainMenu) oluşturmak için MenuStrip öğesi (Component) kullanılır. MenuStrip öğesi, MenuItem kontrolünün koleksiyonunu saklar ve yönetir. Formlarınız için MenuStrip öğesiyle hızlı bir şekilde menü tasarımı yapabilirsiniz. MenuStrip öğesi aşağıdakileri yapmanıza izin verir: Yeni menü ve menü çubukları oluşturabilirsiniz. Var olan menüye yeni öğeler ekleyebilirsiniz. Özellikler penceresini kullanarak, menü ve menü öğelerinin özelliklerini değiştirebilirsiniz. Menü öğeleri için olay yönlendirici (event handlers) ler ekleyebilirsiniz. Uygulamanıza yeni bir menü eklemek için MenuStrip öğesini formunuza eklemelisiniz. Bunun için araç kutusundan (ToolBox) MenuStrip öğesini seçip formunuzun üstüne sürükleyiniz. MenuStrip öğesi formun üstüne geldikten sonra menüyü istediğiniz gibi özelleştiriniz. Bunun için Type Here yazan kutucuğa tıklayınız. Alt menü oluşturmak için öğenin sağına tıklayınız.  Resim 3.1: MenuStrip öğesiyle menü oluşturmak Menüye yeni bir öğe eklendiği zaman, program MenuItem nesnesinin bir örneğini oluşturur. Özellikler penceresinde MenuItem nesnesinden oluşturulan her örneğin özellikleri ve üyeleri vardır. Özellikler penceresindeki Text özelliği, programın çalışması esnasında gösterilen metni ifade eder. Name özelliği ise, objenin referansının kod kısmına nasıl gönderileceğini gösterir. Menü öğelerine ayırıcı çubuk (seperator bar) eklemek için, Önce menü öğesini seçiniz. Daha sonra menü öğesi üzerinde sağ tık yapınız ve gelen pencerede Insert>Seperator’u seçiniz.  Resim 3.2: Menü öğesine ayırıcı çubuk ekleme Menü Erişimi ve Kısa Yol Tuşları Menülere erişmek ve kısa yol tuşlarını kullanabilmek için klavye erişimini aktif hale getirebilirsiniz. Erişim Tuşları Erişim tuşları, klavyenizdeki Alt tuşu yardımıyla daha önceden belirlenmiş harflere basarak menülere ulaşmanızı sağlar. Menü açıldığında alt tuşu ve belirtilen tuşa basarak ilgili menü öğesini çalıştırabilirsiniz. Mesela, çoğu programda alt tuşu ile birlikte F tuşuna basıldığında (Alt+F) Dosya (File) menüsü aktif olmaktadır. Formlardaki ilgili menü öğesinde, belirtilen erişim tuşunun altı çizilir. Menü öğeleri farklı gruplarda olmak şartıyla, aynı erişim tuşunu birden fazla menü öğesinde kullanabilirsiniz. Örneğin, File menüsünde Alt+C tuş kombinasyonunu programı kapatmak için kullanabileceğiniz gibi, Edit menüsünde kopyalama işlemi için aynı kombinasyonu kullanabilirsiniz. Aynı tuş kombinasyonunu bir menü içindeki farklı öğelere uygulamaktan kaçınınız. Eğer bunu yaparsanız, program bu öğeler arasında geçiş yapmanıza izin verir ancak ENTER tuşu ile bu öğeleri çalıştıramazsınız. Menü öğesine erişim tuşu atamak için: Tasarı ekranında erişim tuşu eklemek istediğiniz öğeyi seçiniz. Erişim tuşu olarak belirlemek istediğiniz karakterin önüne & (Ampersand) işareti koyunuz. Kısa yol tuşları * Kısa yol tuşu eklemek istediğiniz menü öğesini seçerek aktif hale getiriniz. * Özellikler penceresindeki ShortcutKeys anahtarını seçiniz. * Sağ taraftaki açılır menüden uygun kısa yol kombinasyonunu seçiniz. Menü Öğelerinin Olaylarını Kullanma Diğer kontrollere (buton, TextBox) Event Handler (olay yönlendirici) eklediğiniz gibi, menü öğelerine de Event Handler ekleyebilirsiniz. En sık kullanılan olay Click olayıdır. Click olay yönlendiricisi, menü öğesi tıklandığı zaman gerçekleşmesi istenen kodu ihtiva etmelidir. Bu kod aynı zamanda, kısa yol tuş bileşimi kullanıldığında da çalışmalıdır. Select olayı, bir menü öğesi fare ya da klavye kısa yolu ile seçildiğinde işlev görür. İçerik Menüsü (Context Menu) Oluşturma İçerik menüleri genellikle, öğe üzerinde sağ tık yapıldığında açılan menüler için kullanılır. İçerik menüleri, Araç kutusundaki ContextMenuStrip öğesi (component) kullanılarak eklenir. Bu öğeler, MenuStrip (ana menü) oluşturmada izlenen yöntemler gibi uygulanabilir. İçerik menüleri, ana menünün birçok özelliğini gösterir. Bunlar için kısa yol tuşları atayabilirsiniz ama ana menüde olduğu gibi erişim tuşu veremezsiniz. Bir formdaki kontrolü içerik menüsü ile ilişkilendirmek için kontrolün özellikler penceresindeki ContextMenuStrip anahtarını kullanmalısınız. ContextMenu oluşturmak için: Araç kutusundaki ContextMenuStrip öğesine çift tıklayınız ya da formun üstüne sürükleyiniz. ContextMenuStrip öğesi formun üst kenarına yerleşir. Menü içerisinde olması gereken öğeleri, ana menüdeki gibi ekleyiniz. Eğer gerekiyorsa özellikler menüsünden bir olayı (event) seçiniz. İçerik menüsüyle ilişkilendireceğiniz kontrolü seçiniz. Özellikler penceresindeki ContextMenuStrip anahtarının sağında bulunan açılır liste kutusundan ilgili içerik menüsü öğesini seçiniz. Artık uygulamanızın çalışma anında (RunTime) ilgili kontrole sağ tık yaptığınızda hazırlamış olduğunuz içerik menüsü görünecektir.   Resim 3.3: Kontrolü ContextMenu ile ilişkilendirme ve içerik menüsünün uygulaması Çalışma Zamanında Menüleri Değiştirmek Menüleri çalışma zamanındaki şartlara bağlı olarak dinamik bir şekilde yönetebilirsiniz. Mesela programınız belirli bir görevi yerine getiremediği zamanlarda, çağıracağınız bir komutla bu menüyü pasif duruma getirebilirsiniz. Kullanıcıya bir sonraki menü öğesine geçebilmesi için bir seçme onay imi ya da radio buton gibi seçenekler sunabilirsiniz. Menü öğelerini bazen gizlemek isteyebilirsiniz. Çalışma zamanında bir menü öğesi ekleyebilir veya başka bir menü öğesiyle birleştirebilirsiniz. Menü Komutlarını Aktif ve Pasif Yapma Her menü öğesi bir Enabled (seçilir kılınmış) özelliğine sahiptir. Bu özellik false yapıldığında, menü öğesi pasif (disabled) olur ve kullanıcıların erişimini engeller. Erişim tuşları ve kısa yol tuş kombinasyonları da pasif olur ve bu öğeler soluk bir şekilde gözükür. Aşağıdaki program kodu, çalışma anında bir menü öğesinin nasıl pasif yapılacağını göstermektedir. Kod: menuItem1.Enabled = false; Özellikler penceresindeki Visible anahtarı yardımıyla bir menü öğesini gizleyebilirsiniz. Program içinde değişen şartlara göre de menüleri gizlemek isteyebilirsiniz. Aşağıdaki program kodu bir menü öğesinin nasıl gizleneceğini göstermektedir. Kod: menuItem1.Visible = false; Dolayısıyla gizlediğiniz menünün alt menüleri de bu süre zarfında erişilmez olur. Menüleri Kopyalama Çalışma anında var olan bir menüye ait olan öğeleri çoğaltabilirsiniz. Mesela bir uygulamaya ait Edit menüsünü bir kontrol için içerik menüsü (context menu) olarak kullanmak isteyebilirsiniz. Yeni bir menü öğesi oluşturmak için CloneMenu metodunu kullanabilirsiniz. Bu metot, bir menüyü üyeleriyle birlikte çoğaltmaya yarar. Böylece yeni oluşturulan menüde de eski menüdeki tüm olaylar da (event) yer alır. Aşağıdaki program parçası, bir menü öğesinden yeni bir içerik menüsünün nasıl oluşturulacağını göstermektedir. Kod: // Bu örnekte daha önceden var olan bir menü olduğu farz edilmiştir. // fileMenuItem ve kontrol myButton olarak çağrılmıştır. // Yeni bir içerik menüsü bildirimi yapar ve örneğini oluşturur. ContextMenu myContextMenu = new ContextMenu(); myContextMenu.MenuItems.Add(fileMenuItem.CloneMenu()); // myButton kontrolüne ContextMenu sü atanır. myButton.ContextMenu = myContextMenu; Bazen tek menü içinde birden fazla menü öğesini göstermek isteyebilirsiniz. MergeMenu metodu, çalışma anında birden fazla menüyü tek bir menü altında birleştirmenizi sağlar. Bu yolla birden fazla MainMenu (ana menü) ve ContextMenu öğelerini diğer menü öğeleriyle birleştirebilirsiniz. Kod: fileMenuItem.MergeMenu(myContextMenu); birleştirilmiştir. Çalışma Anında Menü Öğeleri Eklemek Çalışma anında dinamik olarak bir menü öğesine yeni bir öğe ekleyebilirsiniz. Örneğin bir programda en son açılan dosyaları menüye eklemek isteyebilirsiniz. Oluşturulan yeni menü öğesinin olay yönlendiricisi yoktur. Çalışma anında yeni bir menü öğesi eklemek için, yeni bir menü öğesi bildiriminde bulununuz ve bunun bir örneğini oluşturunuz. Kod: MenuItem myItem;
myItem = new MenuItem("Item 1");
Kaynak : MEGEP | Nesne Tabanlı Programlama 2
__________________ Beni Sevmek İçin Programlanma Devrelerini Yakarım ! | |
|          |
 |
| Seçenekler | |
| Stil | |
| |
Normal
